Wiele razy byłem w Budapeszcie, ale pierwszy raz odwiedziłem fabrykę, w której powstaje jeden z moich ulubionych likierów, Unicum. Wygrzałem się też w termalnych łaźniach Szechenyi, a nocny spacer murach baszty Rybackiej, z pięknie oświetlonym kościołem świętego Macieja, Dunajem i parlamentem w dole, to niezapomniane przeżycie. Palinki w barach na statkach pływających po Dunaju i w klubach dzielnicy Belvaros. Budapeszt jest jedną z najładniejszych europejskich stolic, jest też prawie tak rozrywkowy jak Amsterdam.
W centrum Budapesztu mieści się stara fabryka Zwacka, którą rodzina odzyskała po upadku komunizmu i gdzie wciąż produkuje się najsłynniejszy węgierski likier – Unicum. Zmarły w 2012 roku Peter Zwack był wielką postacią, politykiem i przedsiębiorcą, ambasadorem Węgier w USA. Obecnie firma należy do koncernu Diageo, ale syn i córka Petera Zwacka wciąż nią kierują.
Receptura likieru ziołowego Unicum jest tajna, znają ją tylko Zwackowie. Tajemnica doboru składników (około 50 ingredientów) była na tyle skuteczna, że kiedy po II wojnie światowej rodzina Zwacków wyemigrowała z Węgier, oryginalnego trunku nie udało się podrobić. W latach demokracji ludowej produkowany był w zakładzie Unicum Likörgyár Budapest, smak miał zbliżony – gorzko-pomarańczowy, barwę praktycznie identyczną, kulistą butelkę z krzyżem na czerwonej tarczy, ale nie miał tak intensywnego ziołowego aromatu jak oryginał. Od 1989 roku Unicum ponownie jest jednak produkowane przez Zwacków, niezmiennie w charakterystycznych kulistych butelkach, sygnowanych złotym krzyżem na czerwonym kole. W smaku bardzo gorzkie, ziołowo-korzenne, przypomina nieco syrop na gardło, o mocy 40%. Kolor ciemnobrązowy. Jest to likier doskonały i niepowtarzalny. Firma Zwack produkuje też wiele wódek na bazie miodu i owoców, m.in. linię Zwack Fütyülős czy wspaniałą gruszkowicę Vilmos, poza tym w zakładach w Kecskemet powstają owocowe palinki i wiele innych alkoholi. W serii Unicum są jeszcze Unicum Next – intensywnie promowany przez Zwacka likier o smaku ziołowo-cytrusowym, z wyraźną nutą pomarańczy i limonki. Znacznie słodszy niż tradycyjne Unicum i moim zdaniem nie tak dobry. Sprzedawany początkowo w identycznych kulistych butelkach, ostatnio nieco zmodyfikowanych – lekko spłaszczonych w miejscu, w którym widnieją litery NEXT. Na rynku od 2004 roku. Unicum Szilva to doskonała kompozycja Zwacka, likier ziołowy o głębokich gorzko-słodkich nutach połączony z intensywnością aromatu suszonych śliwek. Przez pół roku dojrzewa w dębowych beczkach, moc – 35%. Na rynku od 2012 roku.
Przy zakładzie w Budapeszcie powstało bardzo interesujące Zwack Muzeum. Najpierw pokazywany jest film, na którym sam Peter Zwack opowiada o recepturach Unicum i historii firmy, która zaczynała w czasach cesarstwa Austro-Węgierskiego, Unicum delektował się Franciszek Józef. W 1944 roku zakład był trzy razy zbombardowany, niemal zupełnie zniszczony, a po wojnie znacjonalizowany. Na piętrze są dwie sale ekspozycyjne, z ogromnymi zbiorami małych buteleczek, poza tym w gablotach zebrano pamiątki z wszystkich okresów historii firmy, a audioguide wyczerpująco opowiada o zebranych eksponatach.
Odwiedzający Zwacka mają możliwość obejrzenia piwnic, w których dojrzewa Unicum. Są tu ogromne beczki na 40 i 17 tys. l, w których Unicum się przegryza. Wojnę przetrwały tylko dwie stare beczki, resztę Rosjanie wyzwalający Budapeszt zużyli do budowy mostu, wcześniej wypiwszy zawartość. Spirytus jest zbożowy, receptura przewiduje ponad 50 składników i 9 miesięcy starzenia w trzech różnych beczkach – 3 razy po 3 miesiące. Spróbowałem tradycyjnego Unicum i Unicum Szilva prosto z beczki. Niesamowite wrażenie robi sala ze starym alembikiem, w którym jeszcze do niedawna redestylowano likier, są tu wyłożone suszone zioła i bardzo intensywny zapach.
Na koniec odwiedza się firmowy sklep, gdzie są różne alkohole koncernu Diageo, w tym wódka Belvedere, pamiątki, kieliszki, koszulki, plakaty itp.
zdjęcia z fabryki Unicum
a także kilka fotek z ciepłego Budapesztu
