Ґеньо та Вовкулака to ukraińska destylarnia rzemieślnicza, wyróżniająca się zarówno oryginalną identyfikacją wizualną, jak i konsekwentnym nawiązywaniem do lokalnych tradycji gorzelniczych. Marka powstała w 2017 roku z zamiarem stworzenia nowoczesnych destylatów opartych na ukraińskich surowcach i dawnych recepturach. Robią głónie destylaty zbożowe, w tym starki i whisky. Nazwa oraz cała narracja marketingowa odwołują się do fikcyjnych postaci Henia i Wilkołaka (Wowkułaki), stanowiących element baśniowej opowieści, która towarzyszy ich produktom. Destylarnia nie ujawnia dokładnej lokalizacji zakładu. W materiałach promocyjnych pojawia się fikcyjny chutor Dotrycziw, będący częścią stworzonego przez producenta świata przedstawionego, natomiast rzeczywiste miejsce prowadzenia działalności pozostaje niepubliczne. Długa fermentacja trwa 90–120 godzin, co sprzyja powstawaniu bogatego bukietu estrów i związków aromatycznych jeszcze przed destylacją. Produkcja odbywa się z wykorzystaniem tradycyjnych miedzianych alembików, na których prowadzona jest powolna, podwójna destylacja. W przypadku części whisky drugi etap destylacji odbywa się z użyciem niewielkiej kolumny. W recepturach ich ukraińskiej whisky wykorzystywane są lokalne odmiany żyta, jęczmienia, pszenicy i kukurydzy, a także własny słód suszony drewnem owocowym lub torfem pochodzącym z Polesia. Destylarnia wykorzystuje przede wszystkim niewielkie, 50-litrowe beczki wykonane z ukraińskiego dębu, dzięki którym proces dojrzewania przebiega znacznie szybciej niż w klasycznych beczkach o pojemności 200 l. Oprócz nowego dębu stosowane są również beczki po: bourbonie, porto, sauternes, czerwonych winach, takich jak pinot noir czy syrah, a wiele edycji przechodzi wieloetapowe finiszowanie w różnych typach drewna. Oprócz whisky z różnych zbóż w ofercie są m.in. starki dojrzewające w dębie, tradycyjne okowity zbożowo-słodowe, giny oraz liczne nalewki i wódki ziołowe czy owocowe. Produkcja prowadzona jest w bardzo małych partiach, liczących zazwyczaj od kilkudziesięciu do ok. 250 butelek.
Ostatnio miałem okazję próbować cztery butelki ich produkcji.
Henio ta Vovkulaka Slavnyi Karas 1.2 (Славний Карась) 5YO (52,4%)
Ukraińska Starka, wydestylowana w 2017 roku, leżakowała pięć lat. Destylacja w miedzianych alembikach. 67% zacieru stanowi żyto, 33% własny słód żytni wędzony torfem z Polesia oraz drewnem drzew owocowych. Najbardziej oryginalnym elementem produkcji jest aromatyzacja niewielkiej części destylatu. Przed zalaniem do beczek około 5% spirytusu przez trzy miesiące macerowano na: liściach gruszy, liściach jabłoni, liściach wiśni, liściach czarnej porzeczki, kwiatach akacji i owocach jarzębiny. Następnie tę część połączono z resztą destylatu przed dojrzewaniem. Starzenie trwało pięć lat, w dwóch różnych beczkach: pierwsze 1,5 roku w beczkach z ukraińskiego dębu szypułkowego, wykonanych przez bednarza Wiktora Szulgę, kolejne 3,5 roku w beczkach z amerykańskiego dębu po porto.
W aromacie: wanilia, biała czekolada, morwa, wędzone gruszki, nuty dymu, a także nuty korzenne – ziele angielskie, goździki. W ustach susz wigilijny – dużo wędzonych owoców: gruszki, śliwki, skórki jabłek, a także wędzony górski ser. Do tego nuta korzenna – anyż, goździki, cynamon, intensywnie gałka muszkatołowa. Rozgrzewające. W finiszu też lekko słone i cierpkie, taniczne, nuty herbaty, hibiskusa, kwiatowość, zielony orzech włoski i pikantna korzenność, cynamon i gałka muszkatołowa. Bardzo ciekawa receptura.
4.5/5
28/27,5/27,5/8=91
Henio ta Vovkulaka Vitinanka (Вітинанка) 4YO (52,4%)
Czteroletnia ukraińska whisky pszeniczna. Powstała z zacieru opartego głównie na pszenicy (70% słód pszeniczny, 20% jęczmień, 10% żyto), z wykorzystaniem własnych słodów przygotowywanych przez destylarnię, suszonych torfem z Polesia i drewnem różnych gatunków drzew. Podobnie jak pozostałe whisky tego producenta była dwukrotnie destylowana w miedzianych alembikach – pierwsza destylacja odbywała się w klasycznym trybie pot still, druga z wykorzystaniem niewielkiej kolumny talerzowej. Whisky dojrzewała przez 3,5 roku w niewielkich, około 50-litrowych beczkach z ukraińskiego dębu po żytniej whisky, a później pół roku finiszowania w beczce po winie muscat.
Aromat delikatny, leciutko dymny, kwiatowy, wrzosowy, z nutą korzenną i słodkiej herbaty, do tego owoce, zwłaszcza słodkie dojrzałe gruszki. W ustach cierpko-owocowa – liście wiśni, liście porzeczki, zielone orzechy włoskie, morwa i lekka dymność, wędzone gruszki. Jest też rozgrzewająca nuta korzenna – anyż, goździki, gałka muszkatołowa, imbir, cynamon, lekka nuta marcepanu. Finisz dość ciężki – smolisty i dymny, skojarzenie z ogniskiem. Są też cierpkie owoce i wędzone owoce. Moc alkoholu wyraźnie wyczuwalna, rozgrzewająca.
4.5/5
28/27,5/27/8=90,5
Henio ta Vovkulaka Dimar (Димар) 6YO (46,2%)
Ukraińska torfowa whisky żytnia. Powstaje na bazie żyta, przy czym większość ziarna jest słodowana i suszona torfem wydobywanym na ukraińskim Polesiu. Dwukrotna destylacja w miedzianych alembikach. Leżakowanie w beczkach 50-litrowych: 1,5 roku z dziewiczego dębu, 4,5 roku po jabłkowej brandy oraz 1,5 roku w beczce z jesionu po wiśniówce. Przyjemny owocowy aromat – dużo jabłek, gruszki, ale też wędzone skórki gruszek i jabłek, a nawet czarnej porzeczki. W ustach lekka słoność, dużo smolistości, zwęglonego drewna, nuta anyżu i gałki muszkatołowej, kakao. W finiszu dochodzi cierpkość i pieprzność, są też nieco mdłe nuty kwiatowe, woskowe, dużo owocowego dymu.
4.5/5
28,5/27/26/7,5=89,5
Henio ta Vovkulaka Ukrainian Peated Rye Whisky 3YO ex-Dogwood Liquor Carpathian Oak 6th Anniversary Edition (47%)
Beczka po likierze z derenia, 50 l, karpacki dąb, zacier to: 56% natorfione żyto, 20% słodowany jęczmień, 20% słodowana pszenica, 4% słód czekoladowy żytni. Aromat owoców, słodkich śliwek, skórek owocowych wędzonych w torfowym dymie. Smak cierpki, sporo anyżu, nuty herbaciane, dereń, morwa, orzechy włoskie, kakao i owocowa dymność. Korzenny, dość pikantny finisz – pieprz, imbir, ziele angielskie, gałka muszkatołowa, goździki i wędzone skórki gruszki, lekko też wędzone liście porzeczki.
4.5/5
27/27/26,5/7,5=88
