Interesującym zabytkiem japońskiej historii destylacji jest ranbiki (蘭引), alembik zachowany w Murakami Medical Archives w Nakatsu na Kiusiu. Aparat pochodzi z epoki Edo, choć dokładna data jego wykonania nie jest znana. Jest to ceramiczne urządzenie o wysokości ok. 40 cm, złożone z trzech nakładanych na siebie części oraz ustawianego pod nim piecyka. Jego konstrukcja nawiązuje do klasycznej zasady alembiku: w dolnej części umieszczano materiał poddawany destylacji i wodę, środkowa część służyła do odbioru skroplonej substancji, natomiast w górnej znajdowała się zimna woda, która ochładzała powierzchnię i powodowała kondensację par. Takie rozwiązanie różniło się konstrukcyjnie od europejskich alembików, ale zasada rozdzielania substancji przez ogrzewanie i kondensację pozostawała ta sama.
Sama nazwa ranbiki jest świadectwem zachodniego pochodzenia idei. Japońskie 蘭引 wywodzi się od portugalskiego alambique, słowa mającego korzenie w arabskim al-anbīq i greckim ambix. W Japonii termin ten zaczął oznaczać urządzenia destylacyjne używane do otrzymywania alkoholu, olejków, wód aromatycznych i substancji leczniczych.
Zachowany egzemplarz z Nakatsu jest szczególnie interesujący ze względu na miejsce, w którym przetrwał. Należał do rodziny Murakami, która od 1640 roku prowadziła w Nakatsu działalność lekarską i przez kolejne pokolenia pozostawała związana z medycyną oraz dworem feudalnym rodu Okudaira. Murakami byli również zaangażowani w rangaku – japońskie przyswajanie zachodniej wiedzy naukowej za pośrednictwem Holendrów. Właśnie w tym środowisku należy widzieć obecność ranbiki. Historycy Wolfgang Michel, Jirō Endō i Teruko Nakamura poświęcili zachowanemu aparatowi osobne opracowanie, badając go w kontekście recepcji europejskiej techniki destylacyjnej w Japonii.
Nie jest to przy tym jedyny zachowany japoński ranbiki. Podobne urządzenia przetrwały w innych kolekcjach i muzeach, a ich produkcja znana jest m.in. z ośrodków ceramicznych takich jak Awata w Kioto czy San-no-maru w Takeo. Ten ostatni był szczególnie interesujący, ponieważ w XIX wieku wytwarzano tam ceramiczne przyrządy służące do eksperymentów inspirowanych zachodnią nauką, w tym ranbiki. Zachowane egzemplarze pokazują więc, że nie był to pojedynczy eksperyment techniczny, lecz element szerszego procesu adaptowania zachodniej aparatury w Japonii.
Ranbiki z Nakatsu ma jednak wyjątkową wartość dokumentacyjną. Przetrwał razem z bogatym zespołem materiałów medycznych rodziny Murakami i dziś znajduje się w Murakami Medical Archives, muzeum utworzonym w historycznej siedzibie tej rodziny. Sam aparat stał się przedmiotem szczegółowych badań, a w 2005 roku opublikowano poświęcone mu opracowanie „Murakami Medical Archives: On the Medicinal Box and the Ranbiki Distillation Apparatus”, którego drugie, kolorowe wydanie ukazało się w 2007 roku. Ranbiki należy do nielicznych zachowanych materialnych świadectw tego, jak japońscy uczeni i lekarze epoki Edo przyswajali i adaptowali europejską technologię destylacji.
